Tư tưởng Hồ Chí Minh - Ngọn đuốc soi đường trong đấu tranh tư tưởng trên môi trường số

CT&PT - Trong bối cảnh chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của không gian mạng, các thế lực thù địch gia tăng hoạt động chống phá với phương thức ngày càng tinh vi, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng từ những giá trị cốt lõi, bền vững. Với tính khoa học, cách mạng và nhân văn sâu sắc, tư tưởng Hồ Chí Minh là “ngọn đuốc soi đường” dẫn dắt, định hướng nhận thức và hành động, giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong đấu tranh tư tưởng hiện nay. Bài viết làm rõ nội hàm và giá trị cốt lõi của “ngọn đuốc tư tưởng Hồ Chí Minh” trong thời đại số; phân tích những thách thức đặt ra đối với nhiệm vụ bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; qua đó khẳng định ý nghĩa chiến lược của việc kiên định, vận dụng và phát huy tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm nâng cao "sức đề kháng" tư tưởng, chủ động đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng trong tình hình mới.

1. Giá trị định hướng của tư tưởng Hồ Chí Minh trong đấu tranh tư tưởng

Trong 96 năm qua, tư tưởng Hồ Chí Minh cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin đã trở thành ngọn đuốc soi đường, dưới sự lãnh đạo của Đảng đưa cách mạng Việt Nam vượt qua mọi thác ghềnh, đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác, lập nên nhiều kỳ tích. Đại tướng Võ Nguyên Giáp đã khẳng định: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là linh hồn, ngọn cờ thắng lợi của cách mạng Việt Nam trong suốt hơn nửa thế kỷ qua. Cùng với chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh là nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động của Đảng ta, nhân dân ta. Tư tưởng Hồ Chí Minh mãi mãi soi sáng con đường cách mạng Việt Nam, con đường tiến lên chủ nghĩa xã hội của toàn dân tộc ta dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam”1. Từ đó có thể thấy, tư tưởng Hồ Chí Minh là bộ phận quan trọng của nền tảng tư tưởng của Đảng, giữ vai trò định hướng trong đấu tranh tư tưởng hiện nay, điều này thể hiện trên nhiều phương diện, cụ thể:

Thứ nhất, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vai trò định hướng nhận thức và củng cố nền tảng tư tưởng, giữ vững mục tiêu chính trị. 

Thực tiễn cho thấy, giá trị tư tưởng Hồ Chí Minh là cơ sở để Đảng ta kiên định nền tảng tư tưởng, kiên trì mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, không dao động trước những âm mưu xuyên tạc, phủ nhận và chống phá của các thế lực thù địch. Trong bối cảnh môi trường số, khi thông tin thật - giả, đúng - sai đan xen và lan truyền với tốc độ nhanh, tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò định hướng quan trọng. Nhờ đó, cán bộ, đảng viên và Nhân dân có cơ sở để nhận diện đúng - sai, chủ động bác bỏ thông tin lệch lạc, củng cố niềm tin chính trị và giữ vững lập trường tư tưởng. Đây chính là nền tảng quan trọng để cuộc đấu tranh tư tưởng hiện nay bảo đảm đúng định hướng, không dao động về quan điểm và mục tiêu chính trị.

Thứ hai, tư tưởng Hồ Chí Minh giữ vai trò định hướng phương pháp và cách thức tiến hành đấu tranh tư tưởng đúng đắn, khoa học. 

Trong bối cảnh hiện nay, việc xác định đúng phương pháp và cách thức tiến hành đấu tranh tư tưởng có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, bảo đảm sự kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống”, trong đó lấy "xây" làm nền tảng, "chống" là nhiệm vụ quan trọng, cấp bách, thường xuyên. Điều đó cho thấy, để đấu tranh hiệu quả, không chỉ dừng lại ở phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, mà trước hết cần bồi đắp niềm tin, lan tỏa những giá trị đúng đắn, củng cố lý tưởng cách mạng và nâng cao "sức đề kháng" tư tưởng trong xã hội. Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh, đấu tranh tư tưởng phải dựa trên sự thật, lý lẽ và tính thuyết phục; tránh cực đoan, áp đặt hoặc hô hào hình thức. Đây là giá trị chỉ dẫn sâu sắc trong tư tưởng Hồ Chí Minh đối với công tác tư tưởng của Đảng hiện nay, nhất là trên không gian mạng - nơi đấu tranh tư tưởng không chỉ đòi hỏi tính đúng đắn về nội dung, mà còn yêu cầu phù hợp về phương pháp và cách thức tiến hành.

Thứ ba, tư tưởng Hồ Chí Minh định hướng hành động của toàn Đảng, toàn dân trong đấu tranh tư tưởng.

Theo tư tưởng Hồ Chí Minh, công tác tư tưởng không phải là nhiệm vụ riêng của lực lượng chuyên trách, mà là trách nhiệm của toàn Đảng, toàn dân và toàn quân. Trong điều kiện hiện nay, khi mặt trận tư tưởng được mở rộng lên môi trường số, vai trò định hướng đó càng trở nên rõ nét. Mỗi cán bộ, đảng viên và người dân không chỉ cần có nhận thức đúng đắn, mà còn phải biết chọn lọc thông tin, bảo vệ cái đúng, đấu tranh với cái sai và lan tỏa những giá trị tích cực trong xã hội. Qua đó, tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ thể hiện giá trị lý luận sâu sắc, mà còn trở thành định hướng hành động thực tiễn, góp phần tạo nên sức mạnh tổng hợp trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Đồng thời, củng cố niềm tin xã hội, tăng cường sự thống nhất về nhận thức và hành động, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, tạo nền tảng cho sự phát triển bền vững của đất nước.

2. Nhận diện các quan điểm sai trái, xuyên tạc về tư tưởng Hồ Chí Minh trên môi trường số hiện nay

Trên cơ sở nhận thức sâu sắc về nền tảng tư tưởng của Đảng, việc làm rõ nội hàm, giá trị và vai trò của tư tưởng Hồ Chí Minh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cả về lý luận và thực tiễn trong giai đoạn hiện nay. Đảng ta khẳng định: "Đảng lấy chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, kim chỉ nam cho hành động2. Tại Đại hội IX (năm 2001), Đảng ta đã đưa ra khái niệm đầy đủ, sâu sắc về tư tưởng Hồ Chí Minh: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan điểm lý luận chính trị toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin vào điều kiện cụ thể của nước ta, kế thừa và phát triển các giá trị truyền thống tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại”3. Với giá trị khoa học và cách mạng, tư tưởng Hồ Chí Minh trở thành cơ sở lý luận vững chắc để Đảng hoạch định đường lối đúng đắn, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc gắn với sức mạnh thời đại, đưa cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác. Trong bối cảnh hiện nay, tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục định hướng cho sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của Đảng trong tình hình mới.

Tuy nhiên, chính vì vai trò quan trọng đó, tư tưởng Hồ Chí Minh luôn là mục tiêu chống phá của các thế lực thù địch, phản động. Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và mạng xã hội, không gian mạng đã trở thành “trận địa không tiếng súng”, nơi các thế lực thù địch gia tăng hoạt động xuyên tạc, phủ nhận tư tưởng Hồ Chí Minh bằng nhiều thủ đoạn tinh vi, thâm độc. Các luận điệu sai trái thường tập trung vào một số nội dung chủ yếu sau:

Thứ nhất, các thế lực thù địch, phản động cho rằng: “Hồ Chí Minh tự gán cho đảng cộng sản cầm quyền, trong khi chủ nghĩa Mác - Lênin không đề cập đến đảng cộng sản cầm quyền, mà chỉ nói đến đảng lãnh đạo cách mạng” (?!).

Thực chất, đây là cách nhìn nhận phiến diện, cực đoan, dựa trên thủ đoạn đánh tráo khái niệm, tách rời và cô lập các nội dung trong hệ tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm phủ nhận tính logic và sự thống nhất nội tại của hệ tư tưởng này. Các thế lực thù địch không chỉ cố tình đối lập giữa mục tiêu độc lập dân tộc với chủ nghĩa xã hội, mà còn xuyên tạc rằng, Hồ Chí Minh “du nhập tư tưởng ngoại lai” (?!), “đi trên cỗ xe Nho giáo đến với chủ nghĩa Mác - Lênin” (?!), hay cho rằng tư tưởng của Người mang tính “tư biện”, “giáo điều”, chỉ là sự sao chép máy móc nên không còn phù hợp với thực tiễn hiện nay (?!). Đây là những suy diễn mang tính siêu hình, bỏ qua thực tế rằng trong tư tưởng Hồ Chí Minh, độc lập dân tộc luôn gắn liền với chủ nghĩa xã hội, đồng thời thể hiện sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin phù hợp với điều kiện thực tiễn của Việt Nam.

Về bản chất, các luận điệu này nhằm tách rời tư tưởng Hồ Chí Minh khỏi nền tảng lý luận của Đảng, qua đó tác động tiêu cực đến nhận thức, làm một bộ phận cán bộ, đảng viên và nhân dân nảy sinh hoài nghi, dao động, suy giảm niềm tin vào Cương lĩnh, đường lối của Đảng. Đây không chỉ là sự xuyên tạc về mặt lý luận, mà còn là thủ đoạn chính trị tinh vi, có chủ đích, nhằm từng bước phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng. Sâu xa hơn, các quan điểm sai trái này hướng tới làm lệch lạc định hướng phát triển, gây mất ổn định về tư tưởng và ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của đất nước.

Thứ hai, các thế lực thù địch suy diễn rằng “Đảng cộng sản cầm quyền trong tư tưởng Hồ Chí Minh dẫn đến đảng độc quyền” (?!).

Luận điệu này thực chất là sự bóp méo bản chất và phương thức lãnh đạo của Đảng, nhằm làm sai lệch nhận thức về vai trò lãnh đạo của Đảng đối với Nhà nước và xã hội. Từ rất sớm, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định rõ: Đảng cầm quyền lãnh đạo không phải bằng mệnh lệnh hành chính hay sự áp đặt tùy tiện, mà thông qua Cương lĩnh, đường lối, chủ trương và nghị quyết trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội. Đảng lãnh đạo chính quyền bằng công tác cán bộ, bởi Người cho rằng: “Cán bộ là những người đem chính sách của Đảng, của Chính phủ giải thích cho dân chúng hiểu rõ và thi hành. Đồng thời đem tình hình của dân chúng báo cáo cho Đảng, cho Chính phủ hiểu rõ, để đặt chính sách cho đúng”4. Do đó, việc suy diễn thành “độc quyền” là sự đánh tráo khái niệm giữa vai trò lãnh đạo chính trị với sự lạm quyền. Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, Đảng cầm quyền luôn gắn với trách nhiệm phục vụ nhân dân, chịu sự giám sát của nhân dân và hoạt động trong khuôn khổ pháp luật. Quyền lực không phải là đặc quyền, mà là trách nhiệm; nếu xa rời nhân dân, Đảng sẽ tự đánh mất vai trò lãnh đạo. Vì vậy, cần nhận diện rõ tính chất sai trái, phiến diện của các luận điệu này để có cơ sở đấu tranh, phản bác kịp thời, hiệu quả. Đồng thời, việc tiếp tục làm rõ và khẳng định bản chất khoa học, cách mạng trong phương thức lãnh đạo của Đảng có ý nghĩa quan trọng trong việc củng cố niềm tin của Nhân dân, giữ vững ổn định chính trị - xã hội.

Thứ ba, các thế lực thù địch quy kết “Hồ Chí Minh nhấn mạnh đảng cầm quyền là nguyên nhân dẫn đến việc lạm dụng, lợi dụng quyền lực, tham nhũng của cán bộ, đảng viên trong cơ quan Đảng, Nhà nước hiện nay” (?!).

Đây là luận điệu quy kết hết sức phiến diện nhằm phủ nhận tư tưởng Hồ Chí Minh về Đảng Cộng sản Việt Nam cầm quyền, làm mất phương hướng trong công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nhất là cuộc đấu tranh phòng, chống tham nhũng, tiêu cực ở nước ta hiện nay. Thực tiễn cho thấy, những biểu hiện lạm quyền, tha hóa, vướng vào tham nhũng, tiêu cực của một số cán bộ, đảng viên không phải bắt nguồn từ bản chất của chế độ hay từ hệ tư tưởng, mà chủ yếu do sự chi phối của chủ nghĩa cá nhân, lối sống vụ lợi, cục bộ và thực dụng. Vì vậy, cần phân định rõ rằng đây chỉ là hiện tượng xảy ra ở một số cán bộ, đảng viên suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, hoàn toàn không phản ánh toàn bộ đội ngũ cán bộ, đảng viên. Trên thực tế, đa số cán bộ, đảng viên vẫn giữ vững phẩm chất cách mạng, luôn tận tụy phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, đóng vai trò nòng cốt trong sự nghiệp xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.

Từ rất sớm, Hồ Chí Minh đã dự liệu rõ những nguy cơ đối với một đảng cầm quyền, đặc biệt là nguy cơ suy thoái trong đội ngũ cán bộ, đảng viên. Người chỉ rõ: “Phải chống bệnh chủ quan, tác phong quan liêu, đại khái5. Người chỉ ra hàng loạt biểu hiện có thể đe dọa vai trò lãnh đạo của Đảng như sai lầm về đường lối, quan liêu, xa rời thực tiễn và nhân dân, trong đó nhấn mạnh chủ nghĩa cá nhân là “căn bệnh gốc”, làm nảy sinh nhiều thói hư, tật xấu khác. Những cảnh báo đó của Người đến nay vẫn giữ nguyên giá trị, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải thường xuyên xây dựng, chỉnh đốn Đảng, tăng cường kiểm tra, giám sát và kiểm soát quyền lực. Đồng thời, cần kiên quyết đấu tranh với chủ nghĩa cá nhân, củng cố kỷ luật, kỷ cương, bảo đảm Đảng luôn trong sạch, vững mạnh.

Thứ tư, các thế lực thù địch xuyên tạc, phủ nhận giá trị tư tưởng, đạo đức Hồ Chí Minh trong điều kiện hiện nay.

Một trong những trọng tâm chống phá của các thế lực thù địch đối với nền tảng tư tưởng của Đảng là xuyên tạc, phủ nhận giá trị tư tưởng và đạo đức Hồ Chí Minh. Chúng cho rằng những quan điểm của Người về cách mạng giải phóng dân tộc, xây dựng chủ nghĩa xã hội và đạo đức cách mạng đã “lỗi thời”, không còn phù hợp với bối cảnh phát triển kinh tế thị trường, hội nhập quốc tế và sự phát triển mạnh mẽ của khoa học, công nghệ hiện nay (?!). Thậm chí, các thế lực thù địch còn cố tình quy kết những quan niệm đạo đức mà Hồ Chí Minh đề cao là “khắc kỷ”, xa rời đời sống hiện đại (?!). Thực chất, đây là sự đánh tráo khái niệm và xuyên tạc bản chất tư tưởng Hồ Chí Minh. Các luận điệu này cố tình đồng nhất sự thay đổi về điều kiện phát triển kinh tế - xã hội với việc phủ nhận những giá trị nền tảng của đạo đức cách mạng. Trong khi đó, tư tưởng Hồ Chí Minh luôn mang tính mở, sáng tạo và linh hoạt, đề cao nguyên tắc gắn lý luận với thực tiễn, độc lập, tự chủ gắn với tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại. Đồng thời, những giá trị đạo đức mà Người khẳng định như trách nhiệm xã hội, tinh thần liêm chính, chống chủ nghĩa cá nhân cực đoan không những không trở nên “lỗi thời”, mà còn có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong điều kiện phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế hiện nay.

3. Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh nhằm nâng cao hiệu quả đấu tranh tư tưởng trên môi trường số

Tại Hội nghị lần thứ hai, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã nhấn mạnh “bốn kiên định” về chính trị, tư tưởng: “Đó là kiên định, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh. Đây là cơ sở để Đảng ta giữ vững bản chất cách mạng, trung thành với những nguyên lý cốt lõi, đồng thời vận dụng linh hoạt, phát triển sáng tạo, phù hợp với thực tiễn Việt Nam và yêu cầu của thời đại”6. Từ yêu cầu “kiên định” gắn với “vận dụng sáng tạo”, đòi hỏi mỗi cấp ủy, tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên phải không ngừng nâng cao bản lĩnh chính trị, tư duy lý luận, đồng thời chủ động cụ thể hóa thành các giải pháp phù hợp với thực tiễn, cụ thể:

Một là, nâng cao nhận thức cho cấp ủy các cấp, cán bộ, đảng viên và nhân dân về vị trí, vai trò quan trọng của tư tưởng Hồ Chí Minh. 

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Không có lý luận thì lúng túng như nhắm mắt mà đi”7, qua đó cho thấy vai trò định hướng của lý luận đối với nhận thức và hành động thực tiễn. Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận luôn gắn liền với thực tiễn; việc học tập, bổ sung và phát triển lý luận phải gắn với tổng kết thực tiễn nhằm nâng cao năng lực tư duy và hành động. Chỉ khi có nền tảng lý luận vững chắc, mỗi cán bộ, đảng viên mới có thể nhận diện đúng - sai, giữ vững lập trường tư tưởng và vận dụng linh hoạt vào thực tiễn. Vì vậy, các cấp ủy cần quán triệt sâu sắc trong đội ngũ cán bộ, đảng viên và nhân dân về vai trò của tư tưởng Hồ Chí Minh với tư cách là bộ phận quan trọng trong nền tảng tư tưởng của Đảng, là kim chỉ nam cho hoạt động của toàn Đảng. Việc nâng cao nhận thức không chỉ dừng ở học tập, mà cần chuyển hóa thành niềm tin và hành động cụ thể, giúp mỗi cán bộ, đảng viên và người dân có “la bàn tư tưởng” vững chắc, từ đó chủ động nhận diện, phản bác các quan điểm sai trái, giữ vững lập trường trong môi trường thông tin đa chiều hiện nay.

Hai là, đổi mới nội dung và phương thức tiến hành công tác tư tưởng, tuyên truyền trên môi trường số. 

Trong bối cảnh môi trường số phát triển mạnh mẽ, công tác tư tưởng, tuyên truyền cần chuyển từ phương thức truyền thống sang cách tiếp cận đa dạng, linh hoạt và phù hợp với xu hướng tiếp nhận thông tin mới của công chúng. Nội dung tuyên truyền cần được thể hiện ngắn gọn, dễ hiểu, kết hợp hài hòa giữa tính lý luận với tính hấp dẫn, gần gũi, nhằm nâng cao khả năng tiếp nhận và lan tỏa thông tin chính thống. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh ứng dụng các hình thức truyền thông hiện đại như video ngắn, podcast, nền tảng số tương tác…, đồng thời phát huy vai trò của đội ngũ người có ảnh hưởng tích cực trên không gian mạng trong lan tỏa các giá trị đúng đắn. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả công tác tư tưởng, lan tỏa sâu rộng nền tảng tư tưởng của Đảng trong đời sống xã hội, nhất là đối với thế hệ trẻ.

Ba là, kết hợp chặt chẽ giữa “xây” và “chống” trong đấu tranh tư tưởng trên môi trường số. 

Kết hợp hài hòa giữa “xây” và “chống”, giữa “bảo vệ” và “đấu tranh”, thể hiện sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh vào thực tiễn hiện nay. Trong đó, “xây” giữ vai trò cơ bản, lâu dài thông qua việc củng cố niềm tin, nâng cao nhận thức và lan tỏa những giá trị đúng đắn trong xã hội; “chống” là nhiệm vụ quan trọng, trực tiếp nhằm đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Tuy nhiên, việc đấu tranh phản bác cần được thực hiện trên cơ sở lập luận chặt chẽ, có tính thuyết phục, tránh cực đoan, áp đặt, bảo đảm tính khoa học và tính định hướng. Khi “xây” được triển khai hiệu quả sẽ tạo cơ sở vững chắc để “chống” đạt hiệu quả cao hơn. Ngược lại, nếu chỉ chú trọng “chống” mà thiếu “xây”, công tác đấu tranh tư tưởng dễ rơi vào bị động và hạn chế khả năng định hướng nhận thức xã hội.

Bốn là, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, đảng viên. 

Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số đang làm thay đổi phương thức tiếp cận thông tin, phương thức tiến hành đấu tranh tư tưởng. Trong bối cảnh đó, nếu đội ngũ cán bộ, đảng viên không được trang bị đầy đủ kỹ năng số và không nắm vững đặc điểm vận hành của không gian mạng, sẽ khó chủ động trong tuyên truyền, định hướng dư luận và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Vì vậy, cần coi đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng số là một yêu cầu thiết thực trong công tác xây dựng Đảng hiện nay. Qua đó, giúp cán bộ, đảng viên nâng cao khả năng tiếp cận, chọn lọc, kiểm chứng và xử lý thông tin; đồng thời sử dụng hiệu quả các nền tảng số để lan tỏa thông tin chính thống, củng cố niềm tin xã hội và bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên môi trường mạng.

Năm là, phát huy vai trò của đoàn viên, thanh niên trong đấu tranh tư tưởng trên không gian mạng. 

Thanh niên là lực lượng đông đảo, nhạy bén với công nghệ và chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ môi trường số; vì vậy, cần xác định thanh niên không chỉ là đối tượng giáo dục mà còn là chủ thể quan trọng tham gia bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng. Vận dụng quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh về vai trò “rường cột” của thanh niên, cần chú trọng bồi dưỡng khả năng tiếp nhận, chọn lọc và phản biện thông tin trên không gian mạng; đồng thời khuyến khích đoàn viên, thanh niên lan tỏa những giá trị tích cực trong xã hội. Bên cạnh đó, các tổ chức Đoàn, Hội cần tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động; xây dựng các mô hình, lực lượng nòng cốt có tri thức, bản lĩnh chính trị và kỹ năng số nhằm phát huy vai trò xung kích của thanh niên trong định hướng dư luận xã hội và đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trên môi trường số. Điều này cũng phù hợp với quan điểm chỉ đạo của Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV về việc “tạo điều kiện để đoàn viên, thanh niên phát huy vai trò xung kích, sáng tạo, nỗ lực phấn đấu trong học tập, lao động và cuộc sống”8.

Sáu là, tăng cường sơ kết, tổng kết thực tiễn, gắn lý luận với thực tiễn trong đấu tranh tư tưởng trên môi trường số. 

Sơ kết, tổng kết thực tiễn không chỉ là yêu cầu về phương pháp luận, mà còn là cơ sở quan trọng để nâng cao chất lượng công tác lý luận trong bối cảnh mới. Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh lý luận phải gắn liền với thực tiễn, bởi chỉ khi được kiểm nghiệm trong thực tiễn, lý luận mới có giá trị và sức sống. Trong khi đó, thực tiễn luôn vận động và phát sinh những vấn đề mới, đòi hỏi phải được nhận diện, khái quát và luận giải kịp thời. Việc gắn lý luận với thực tiễn giúp tránh tình trạng giáo điều, xa rời đời sống; đồng thời nâng cao tính thuyết phục và giá trị định hướng của công tác tư tưởng. Khi thực tiễn trở thành cơ sở kiểm chứng, các luận điểm lý luận sẽ được bổ sung, phát triển và hoàn thiện phù hợp với yêu cầu mới của đất nước và thời đại. Trên cơ sở đó, lý luận mới thực sự trở thành kim chỉ nam cho hành động, góp phần định hướng đúng đắn cho sự phát triển. Đồng thời, cần quán triệt sâu sắc quan điểm chỉ đạo của Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV: “Bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng, các nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng, nhất là nguyên tắc tập trung dân chủ; kiên định chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lý luận về đường lối đổi mới; kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; kiên định đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới; đồng bộ với bổ sung, sửa đổi Cương lĩnh chính trị và Hiến pháp”9.

Trong bối cảnh hiện nay, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài. Trong cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tư tưởng Hồ Chí Minh tiếp tục giữ vai trò là “ngọn đuốc soi đường”, định hướng nhận thức, củng cố niềm tin và chỉ ra phương pháp đúng đắn nhằm giữ vững trận địa tư tưởng của Đảng. Vì vậy, kiên định, vận dụng và phát huy sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh không chỉ là yêu cầu về lý luận, mà còn là nền tảng quan trọng để nâng cao "sức đề kháng" tư tưởng, chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, nhất là trên môi trường số. Qua đó, góp phần giữ vững định hướng chính trị, củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và chế độ, đồng thời tăng cường sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới.


1. Võ Nguyên Giáp: Tư tưởng Hồ Chí Minh và con đường cách mạng Việt Nam, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2003, tr. 99.

2. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2007, t. 51, tr. 147.

3. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đảng toàn tập, Sđd, t. 60, tr. 57. 

4, 7. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2025, t. 5, tr. 309, 274.

5. Hồ Chí Minh: Toàn tập, Sđd, t. 13, tr. 71.

6. Xem “Phát biểu bế mạc của Tổng Bí thư Tô Lâm tại Hội nghị Trung ương lần thứ 2 khóa XIV”, Báo điện tử Chính phủ, ngày 25/3/2026, https://baochinhphu.vn/phat-bieu-be-mac-cua-tong-bi-thu-to-lam-tai-hoi-nghi-trung-uong-lan-thu-2-khoa-xiv-102260325153834778.htm.

8, 9. Đảng Cộng sản Việt Nam: Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, 2026, t. II, tr. 340, 352.

Quý bạn đọc đặt sách/tạp chí vui lòng để lại thông tin