Đảng Cộng sản

1. Đặt vấn đề

Công tác tư tưởng là bộ phận đặc biệt quan trọng trong toàn bộ hoạt động của Đảng, là nhiệm vụ quan trọng của các tổ chức đảng và mọi cán bộ, đảng viên. Đặc biệt, trong sự nghiệp đổi mới toàn diện đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế thị trường từng bước được hình thành, phát triển và ngày càng cho thấy rõ tính tất yếu của nó trong đời sống kinh tế - xã hội.

Trong những năm qua, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc luôn coi trọng công tác tư tưởng, nhằm tạo bước chuyển biến tích cực trong nhận thức của cán bộ, đảng viên. Các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc đã xây dựng kế hoạch cụ thể, nhằm cụ thể hóa chủ trương, nghị quyết của Đảng về công tác tư tưởng trong giai đoạn hiện nay, nhất là việc thực hiện Cuộc vận động học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh và Nghị quyết số 04-NQ/TW, ngày 30/10/2016 Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XII) về tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng; ngăn chặn, đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ; thường xuyên nắm bắt tình hình diễn biến tư tưởng của cán bộ, đảng viên để kịp thời định hướng công tác tư tưởng, hành động, góp phần ngăn chặn sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong đội ngũ cán bộ, đảng viên.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác tư tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc vẫn còn một số tồn tại, hạn chế. Vì vậy, đổi mới và nâng cao chất lượng công tác tư tưởng là vấn đề quan trọng, vừa có tính cấp bách, vừa có ý nghĩa chiến lược đối với Đảng ủy Ủy ban Dân tộc, góp phần giữ vững sự ổn định tư tưởng chính trị của đảng viên trong Đảng bộ Ủy ban Dân tộc, khẳng định năng lực lãnh đạo của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc trong bối cảnh hiện nay.

2. Thực trạng công tác tư tưởng của các tổ đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Xác định công tác tư tưởng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm xuyên suốt trong công tác xây dựng Đảng, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc đã ban hành chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XII, XIII và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương. Đặc biệt, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc đã tập trung xây dựng kế hoạch, định hướng nhiệm vụ, nội dung, phương thức công tác tư tưởng, trên cơ sở các nhiệm vụ cơ bản đã được Đại hội Đảng bộ Ủy ban Dân tộc nhiệm kỳ 2015 - 2020, 2020 - 2025 đề ra nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tư tưởng.

Các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc triển khai thực hiện và phối hợp với thủ trưởng cơ quan, đơn vị lãnh đạo thực hiện tốt công tác cán bộ; xây dựng, điều chỉnh, bổ sung quy hoạch cấp ủy, cán bộ lãnh đạo, quản lý theo nhiệm kỳ; xây dựng kế hoạch, phương án đào tạo, bồi dưỡng, quản lý, sử dụng cán bộ theo phân cấp, phân quyền; quan tâm, chú trọng, thường xuyên bổ sung, củng cố, kiện toàn đội ngũ cán bộ làm công tác tư tưởng. Kịp thời kiện toàn đội ngũ cấp ủy bảo đảm đủ về số lượng; chú trọng nâng cao chất lượng cấp ủy viên (năm 2022, 100% cấp ủy viên có trình độ đại học trở lên và trình độ lý luận chính trị cao cấp, trình độ cử nhân chính trị đạt trên 70%, còn lại là trình độ trung cấp lý luận chính trị).

Cán bộ, công chức, viên chức được giao nhiệm vụ làm công tác tư tưởng được tạo điều kiện tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, lý luận chính trị, quản lý nhà nước và được trang bị đầy đủ trang thiết bị bảo đảm cho hoạt động chuyên môn. Trong năm 2020 và năm 2021, trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc đã cử 30 đồng chí cán bộ phụ trách công tác tư tưởng của tổ chức đảng tham gia các lớp học tập, bồi dưỡng bằng hình thức trực tuyến. Khuyến khích chủ động đổi mới sáng tạo phương thức hoạt động, ứng dụng công nghệ thông tin trong tham mưu, thực hiện nhiệm vụ được giao. Đội ngũ cán bộ làm công tác tuyên giáo có trình độ đại học, lý luận chính trị từ trung cấp trở lên; có ý thức tổ chức kỷ luật, tâm huyết, trách nhiệm với công việc, có năng lực cơ bản đáp ứng được yêu cầu của tình hình mới, tích cực phấn đấu hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác tư tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc vẫn còn một số hạn chế, bất cập. Việc tổ chức học tập, nghiên cứu, triển khai thực hiện các chỉ thị, nghị quyết, chương trình hành động cho cán bộ, đảng viên ở một số tổ chức đảng còn chậm, một số nơi còn nặng về hình thức, phổ biến một chiều, ít thảo luận, trao đổi, phương pháp truyền đạt thiếu sinh động. Việc nắm bắt tình hình, tư tưởng của cán bộ, đảng viên, quần chúng và xử lý dư luận xã hội trên một số lĩnh vực còn hạn chế. Một số cấp ủy, tổ chức đảng còn coi nhẹ công tác quản lý cán bộ, đảng viên; còn chậm trong xây dựng kế hoạch hành động nhằm quán triệt thực hiện chỉ thị, nghị quyết của Đảng; còn xảy ra tình trạng sao chép, chỉnh sửa, mô phỏng kế hoạch hành động giữa các cấp ủy, tổ chức đảng…

3. Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác tư tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Thứ nhất, nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhất là cấp ủy viên của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc, về vị trí, vai trò của công tác tư tưởng

Thường xuyên tuyên truyền, quán triệt đến các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền, các đoàn thể chính trị - xã hội, từng cán bộ, đảng viên trong các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc về vị trí, vai trò của công tác tư tưởng và trách nhiệm của mỗi tập thể, cá nhân trong việc thực hiện công tác tư tưởng, trong đó bí thư cấp ủy các cấp, thủ trưởng các cơ quan, đơn vị phải trực tiếp làm công tác tư tưởng, chịu trách nhiệm về chất lượng công tác tư tưởng của đảng bộ, chi bộ, cơ quan, đơn vị mình. Đặc biệt nhấn mạnh vai trò của công tác tư tưởng trong tuyên truyền chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tạo sự đồng thuận trong toàn xã hội, mang lại hiệu quả thiết thực trong việc thực hiện các nhiệm vụ chính trị...

Để nâng cao nhận thức về công tác tư tưởng trong đội ngũ cán bộ, đảng viên và đông đảo quần chúng, các cấp ủy, tổ chức đảng cần quan tâm đổi mới, nâng cao chất lượng hiệu quả của các loại hình tuyên truyền, đặc biệt là công tác tuyên truyền thông qua các hình thức: hội nghị học tập nghị quyết, các lớp bồi dưỡng, tập huấn, sinh hoạt đảng, họp cơ quan, đoàn thể; các phương tiện thông tin đại chúng; các hoạt động phong trào văn hóa, văn nghệ, an sinh xã hội... Thực hiện tốt việc cung cấp thông tin, bảo đảm kịp thời, đúng đối tượng, bảo đảm quyền được thông tin của cán bộ, đảng viên và quần chúng.

Thứ hai, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc quán triệt triển khai thực hiện tốt và cụ thể hóa chủ trương, chỉ thị, nghị quyết của Đảng, Đảng ủy cơ quan Ủy ban Dân tộc về công tác tư tưởng đến từng cán bộ, đảng viên

Trên cơ sở Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Khối các cơ quan Trung ương lần thứ XIII, các chủ trương, nghị quyết, chỉ thị của Trung ương, Đảng ủy Ủy ban Dân tộc nhiệm kỳ 2020 - 2025 và những năm tiếp theo, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc cần tích cực nghiên cứu, cụ thể hóa, ban hành các nghị quyết, chương trình hành động, kế hoạch để lãnh đạo, chỉ đạo triển khai thực hiện trong toàn Đảng bộ. Việc ban hành các nghị quyết, chương trình hành động, kế hoạch thực hiện phải bảo đảm toàn diện, khoa học, có tính khả thi cao, kịp thời chuyển hóa nội dung chủ trương, nghị quyết của cấp trên thành các chương trình hành động, nhiệm vụ trọng tâm, nội dung đột phá, phù hợp với tình hình thực tiễn của Đảng bộ; đồng thời phải nêu rõ lộ trình, thời gian thực hiện, phân công trách nhiệm đối với các tổ chức, cá nhân.

Kịp thời ban hành chương trình công tác toàn khóa cũng như trong từng giai đoạn; nghị quyết về nhiệm vụ, chương trình, kế hoạch công tác hằng năm, trong đó xác định rõ mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể đối với các lĩnh vực công tác xây dựng Đảng, lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chuyên môn và xây dựng cơ quan, đơn vị, đoàn thể; chú trọng nghiên cứu, ban hành các nghị quyết chuyên đề về công tác tư tưởng để lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện trong toàn Đảng bộ. Bên cạnh đó, các tổ chức đảng cần tập trung đổi mới, nâng cao chất lượng việc ban hành nghị quyết trên cơ sở nghiên cứu, quyết định chủ đề; xem xét, quyết định giao cho cơ quan, tổ chức xây dựng dự thảo nghị quyết và các cơ quan phối hợp; lấy ý kiến phản biện của các cơ quan liên quan; tổ chức các hội nghị thảo luận, biểu quyết thống nhất thông qua nghị quyết; phân công cán bộ phụ trách các công việc để tổ chức thực hiện nghị quyết trên cơ sở thực hiện nghiêm chế độ tập thể lãnh đạo, cá nhân phụ trách.

Thứ ba, củng cố, kiện toàn, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc cần quan tâm thực hiện tốt công tác quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ, nhất là người đứng đầu cấp ủy và cán bộ làm công tác tư tưởng, bảo đảm đủ tiêu chuẩn, thực sự tiêu biểu về trí tuệ, năng lực, phẩm chất, đạo đức. Công tác quy hoạch cán bộ phải bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan, khắc phục việc bị động trong công tác cán bộ.

Thứ tư, đổi mới một số nội dung công tác tư tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc có đặc điểm riêng về chuyên môn, nghiệp vụ, số lượng, chất lượng đảng viên... Vì vậy, việc xây dựng kế hoạch, định hướng nhiệm vụ, nội dung, phương thức công tác tư tưởng không thể dập khuôn, sao chép mà đòi hỏi phải có sự đầu tư về thời gian, công sức, bảo đảm phù hợp với đặc điểm, điều kiện thực tiễn của tổ chức mình. Trong quá trình xây dựng kế hoạch, định hướng nhiệm vụ, nội dung, phương thức, công tác tư tưởng, cần lấy ý kiến góp ý của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động thuộc cơ quan, đơn vị, trên cơ sở đó tiếp thu những ý kiến phù hợp để điều chỉnh, sửa chữa, hoàn thiện.

Các cấp ủy cần nhận thức đầy đủ, sâu sắc vai trò, trách nhiệm của mình trong lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện các hoạt động tư tưởng ở cơ sở. Căn cứ vào nhiệm vụ của tổ chức đảng, các cấp ủy cần xây dựng kế hoạch tổ chức thực hiện các hoạt động tư tưởng ở cơ sở theo tháng; thực hiện thực chất, bài bản, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ, điều kiện, đặc điểm của từng tổ chức đảng; gương mẫu, phát huy tinh thần chủ động, tích cực của cán bộ, đảng viên trong thực hiện các hoạt động tư tưởng ở cơ sở.

Thứ năm, đổi mới một số phương thức lãnh đạo công tác tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Trước hết, nâng cao nhận thức về vai trò, trách nhiệm của cán bộ, đảng viên trong việc thực hiện công tác tư tưởng tại tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị. Muốn vậy, các cấp ủy cần linh hoạt, đa dạng về hình thức tuyên truyền, vận động, thuyết phục cán bộ, đảng viên gương mẫu thực hiện nghị quyết, chương trình, kế hoạch của tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị; giao nhiệm vụ cho cán bộ, đảng viên làm công tác tuyên truyền, vận động, thuyết phục quần chúng trong cơ quan, đơn vị thực hiện tốt các nghị quyết, chương trình, kế hoạch đã đặt ra. Cán bộ, đảng viên cần kịp thời nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của đồng nghiệp để kịp thời báo cáo cấp ủy những vấn đề tư tưởng phát sinh trong cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động; chủ động tham mưu với cấp ủy về cách thức giải quyết các vấn đề tư tưởng của cán bộ, đảng viên, công chức, viên chức, người lao động trong cơ quan, đơn vị.

Đổi mới phương thức tiến hành công tác tư tưởng thông qua vai trò quản lý nhà nước của chính quyền. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ này dễ phát sinh các vấn đề tư tưởng liên quan tới công việc và các mối quan hệ công tác, do đó, các cấp ủy cần phối hợp chặt chẽ với tập thể lãnh đạo cơ quan, được thể hiện và quy định rõ trong Quy chế làm việc của cấp ủy. Trong quá trình công tác, lãnh đạo cơ quan và cấp ủy cần có sự quan tâm, chia sẻ, động viên thường xuyên, kịp thời đối với những công chức là đảng viên nhưng chưa ổn định về tư tưởng hoặc gặp khó khăn trong cuộc sống, công việc.

Thứ sáu, tăng cường phối hợp giữa các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc với các cơ quan, lực lượng làm công tác tư tưởng, phát huy vai trò của các đoàn thể chính trị - xã hội thực hiện công tác tư tưởng

Để phát huy vai trò của các tổ chức trong hệ thống chính trị trong thực hiện công tác tư tưởng, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc cần tăng cường sự phối hợp thống nhất, đồng bộ giữa các cấp ủy đảng trực thuộc với các cơ quan, đơn vị, các lực lượng làm công tác tư tưởng. Hằng năm, các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc cần xây dựng, ban hành nghị quyết về nhiệm vụ và kế hoạch thực hiện công tác tư tưởng; chỉ đạo cán bộ phụ trách công tác tư tưởng chủ động tham mưu, chủ trì phối hợp với các cơ quan, đơn vị và các tổ chức đoàn thể chính trị - xã hội trong Ủy ban Dân tộc triển khai thực hiện công tác tư tưởng.

Cấp ủy của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc lãnh đạo các đoàn thể chính trị - xã hội tích cực phát huy vai trò của mình trong thực hiện công tác tư tưởng, đoàn kết, tập hợp, vận động quần chúng chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước và thực hiện tốt nghĩa vụ công dân ở địa phương; tăng cường tổ chức các cuộc vận động, phong trào thi đua yêu nước, đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền, vận động quần chúng, nhân dân tích cực hưởng ứng, tham gia, nhằm lan tỏa, khơi dậy tinh thần cống hiến, khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc, ý chí tự cường, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, khắc phục tình trạng hành chính hóa; thực hiện tốt công tác tổ chức, bồi dưỡng, kết nạp quần chúng ưu tú vào tổ chức đoàn thể, giới thiệu đoàn viên, hội viên ưu tú tạo nguồn kết nạp đảng viên mới.

Thứ bảy, thực hiện tốt công tác kiểm tra, giám sát và tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đối với công tác tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc

Để bảo đảm việc triển khai thực hiện nhiệm vụ công tác tư tưởng của các tổ chức đảng thuộc Đảng bộ Ủy ban Dân tộc đạt chất lượng, hiệu quả, Đảng ủy Ủy ban Dân tộc cần tăng cường các hoạt động kiểm tra, giám sát đối với cấp ủy, tổ chức đảng trong hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, thực hiện công tác tư tưởng với phương châm: phải đến tận chỗ, rõ tận việc, thường xuyên kiểm tra, kịp thời điều chỉnh. Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức, ý thức trách nhiệm của đội ngũ cấp ủy, kịp thời phát hiện, nhân rộng những cách làm hay, sáng tạo, hiệu quảp; đồng thời uốn nắn, chấn chỉnh các tổ chức làm chưa tốt, còn qua loa, chiếu lệ, đẩy lùi nguy cơ suy thoái, “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ.

VŨ THỊ NGỌC ANH

Ủy ban Dân tộc